21 වන සියවසේ මහ සොහොන් පුවත

එක්තරා ප්‍රසිද්ධ මල්ශාලාවක සේවකයෙකි. තනතුරෙන් ඉහල ඔහුගේ අත්දැකීම් කියැවෙද්දී තැනක ඇහුණ මේ කතාව නොලියාම බැරිය.

මෘත ශරීර දෙකක් එකවර පැමිණි අවස්ථාවකි. එකක් නිතීඥයෙකුගේය අනෙක ගුරුවරයෙකුගේය. ඥාතීන්ගේ ඉල්ලීම පරිදි ගුරුවරයාට නැෂනල් එකත් නීතීඥයාට ටයිකෝට් දමා සරසන්නත් "ඇණවුම" ලැබුණි. දෙපාර්ශවයේම ඥාතීන්ගේ කලබලකාරී ජීවිත වලට මුදල් බාධාවක් නොමැති අයුරකි. ඔවුන්ට අවශ්‍ය වන්නේ තම ඥාතියා උපරිම අයුරින් සරසා දීම පමණකි.
කෙසේ හෝ වේවා මඳ වේලාවකට පසු මහා ගාලගෝට්ටියකි. සේවකයන්ද මෘත ශරීර දෙකෙහි අයිතිකාර පාර්ශවයන් දෙකද අතර වූ මහා ගාල ගෝට්ටිය විසඳීම උක්ත සේවකයාගේ රාජකාරිය විය. කරුණු විමසීමේදී සිදුව ඇත්තේ වරදකි. කලබලය හේතුවෙන් මෘත ශරීර වල ඇඳුම් කට්ටල මාරු කර අන්දවා ඇත. ඥාතීන් මේ සඳහා කලබල කරති. ඇඳුම් මාරු කර නැවත සරසා දෙන තුරු සිටීමට තරම් කාලයක් සේවාදායකයන්ට නොමැත. ගත වන සෑම මිනිත්තුවක්ම මුදල් බවට පත් වූ ලෝකයක එය සාමාන්‍ය කාරණාවකි. මෙය විසඳීම සඳහා මා කලින් සඳහන් කල සේවකයාට ගණ දෙවි නුවණ පහලවන්නේ මෙතනදීය.

මිනිත්තු කීපයක් සේවාදායකයනිගෙන් ලබා ගත් ඔහුට මල්ශාලාවේ දොරවල් වැහෙද්දී "මහ සොහොන් පුවත" මතක් වන්නට ඇත. මිනිත්තු කීපයකින් හිස් දෙක කපා වෙන්කොට අදාල ශරීර වලට සවි කරන්නට ගත වන කාලයත් මුහුණට දමන මේකප් එකට ගත කල කාලයත් ඇරුණු විට ගතවන්නට ඇත්තේ මුදල් ගෙවීමට ගත වන කාලය පමණි. අදාල ඥාතීන් අනේ ......, අනේ ......... වැනි අඳෝනාවන්ගෙන් තම තමන්ගේ ඥාතියාගේ හිස ඇති වෙනෙකෙකුගේ ශරීරයක් අසල අඬා වැටෙද්දී ගැටුම සමථයකට පත් කරන්නට ගත් පියවර ගැන ඔහුට මල්ශාලා අධිපතියාගෙන් පැසසුම් නම් අනේක වශයෙන් ලැබෙන්නට ඇත.

මා සිතන්නේ මෙය පළමු වතාව නොවුනද ගණදෙවි නුවණ මෙහෙයවා රාජකාරිය ඉටුකල අදාල පුද්ගලයාට නම් මාගේ ප්‍රණාමය පුද කල යුතුම වන්නේය. එසේ වන්නේ මුදලට නාට්‍යයක රඟන්නට යන උන්ත තමන්ගේ ඥාතියාගේ ශරීරය හඳුනා ගැනීමට තරම්වත් නොහැකි සමාජයක මෘත ශරීරයක් හා සාරධර්ම ඉටුකර යුතු නොවන නිසාවෙනි.

සැමට ජය....

 

සඳකඩ පහණක කැටයම් ඔපලා....

හැත්තෑව දශකයේ බිහිවන අපූර්ව ගීතයක් වූ මෙම ගීතය සිව් කුළුඳුල් ගීතයක් වශයෙන් ඉතිහාසයේ කියැවෙන ගීතයකි. එසේ වන්නේ "මාතර ආච්චි" චිත්‍රපටය වෙනුවෙන් මෙම ගීතය ලියැවෙන චොලී නානායක්කාරයන්ගේ ප්‍රථම ගීත රචනය වීමත් චිත්‍රපටය සතිස්චන්ද්‍ර එදිරිසිංහයන්ගේ කුළුඳුල් චිත්‍රපට අධ්‍යක්‍ෂනය වීමත් වික්ටර් රත්නායකයන්ගේ ප්‍රථම සංගීත අධ්‍යක්‍ෂණය වීමත් සුනිල් එදිරිසිංහයන්ගේ මුල්ම චිත්‍රපට ගීතයත් වීමයි. මෙම ගීතයේ විවිධ අර්ථ කථනයන් තිුනා වුවද වඩා සාර්ථක වන්නේ මෙයම යැයි මට සිතේ. පෙම්වතිය හැරගිය පෙම්වතෙකුගේ සිතිවිලි මේ ගීතය හරහා දිගහැරෙනු දැකිය හැකිය.

සඳකඩපහණක කැටයම් ඔපලා
පාවෙන දේදුනු ලැගුම් ගනී
කැළැතුණු රසයක පැන ආ බුබුළක්
අකුරු වැලක් දෙහදක ලියැවේ
යුගයෙන් යුගයට නොමියෙන දහමක
දිවියක පදනම මතුවෙද්දී
නොපෙනෙන ඈතක ඈ ගෙන යනවා
සියුමැලි කැකූළක් මැළවෙද්දී

සඳකඩ පහණක් යනු විශ්වයේ පවතින්නා වූ මහාඅනර්ග නිර්මාණයකි. එහි කැටයමි කිරීම ලේසි පහසු නොවන්නේය. එය නිර්මාණය කල පසු ස්ථිරනිර්මාණයක් ලෙස කාලයක් පවතිනු ඇත. පෙම්වතාගේ ආදරයද එසේමය. නමුත් පෙම්වතියගේ ආදරය දේදුන්නක් ලෙසය. දේදුන්නක් කෙතරම් අලංකාර වුවද මහ වැස්සකට පෙර ඇතිවී කෙමෙන් වෙනස් වී නැතිවී යයි. මෙලෙස ලංවෙන ඇය ගැන ඇතිවන විවිධ සිතිවිලි නිසා කැලැතුනු ඔවුන්ගේ සිත් තුල ආදරය යන අකුරු වැල පැන නගින්නේ දිය බුබුදුක් ඇති වන්නාක් වැනි ලෙස කෙටි කාලයකිනි. එය ක්‍ෂණයකින් ඇතිවුන හැඟීම් සමුදායක සම්මිශ්‍රණයකි. නමුත් ඒ ආදරය නොමැකෙන තරම් ප්‍රභල විදිහට ඔවුන් තුලට ඇතුලු වෙලා එකට ජීවත් වෙන්න තරම් තීරණයකට ඔවුන් එනවා. විවාවහයට යන්න හිතුවත් ඔවුන්ට ගැටලුවක් තියෙනවා. මා හිතන්නේ ඒ දුප්පත් කම කියලයි. කෙසේ හෝ වේවා මේ සියලු ගැටලු විසඳාගන්න උත්සාහ ගද්දී ඇයව බලෙන් ඔහුගෙන් ඈත් කරනවා. ඒ ඇයගේ අකමැත්තෙන්. නමුත් ඇයට කල හැකි දෙයක් නැහැ.

දහසක් පෙති මත රහසක් කොඳුරා
තුඩින් තුඩට ගෙන යන බිංදු
ගව්වක් ඉහළක ගොනුකොට රඳවා
පොපියන දෙතොළක් එහි කැන්දූ
අහසක් ගුගුරා කළුවක් වපුරා
ඒ හා මුහුවන වැහි බිංදු
ඈ ගෙන යද්දී නටබුන් අතරෙක
තවෙකෙක් ඈ වෙත හද රැන්දූ

මල් වල පැණී උරණ බඹරු ඒ මල් පුංචි තුඩු වලින් අරගෙන ගොඩාක් ඉහලින් තියෙනන තැනක රඳවනවා. නමුත් ඒ ඈත තියෙන පැණි වලට කොයා කාගෙත් කටට කෙළ උනන තරම් වෙනවා. බඹරුන්ගේ පැණි වලට කොයා කවුරුත් ආස කරන තරමටම අපූර්වත්වයක් ඒවායේ තියෙනවා. අන්න ඒ තරම් විශාල බලාපොරොත්ත වලින් ඇය වෙනුවෙන් මේ පෙම්වතා පියවරෙන් පියවර ජීවිතේ ගොඩනඟනවා. ඇයගේ වටිනාකම් දිනෙන් දින වැඩි වෙන විදිහට ඇයව ආදරයෙන් රැක බලාගන්නේ මේ පෙම්වතාමයි. ඔහුගේ ආදරය නිසා ඇයගේ වටිනකම වැඩිවෙලා  ඇය හා එකතු වෙන්නයි හිතාගෙන ඉන්නේ. නමුත් අහස අඳුරු කරල අකාල වැස්සක් වැටුනොත් බඹරුන් හදුපු මී පැණි වලින් වැඩක් නැති වෙනවා. ඒ වගේම ඔහුගේ ප්‍රේමයෙන් ඇයව ඈත් කරල ඒ ප්‍රේමයේ නටඹුන් අතරෙම ඇයට වෙන කෙනෙක් යෝජනා කරවනවා. කෙසේ හෝ ඇයගේ සිත වෙනස් කරවලා ඇයව වෙන කෙනකු හා විවාහ කරවන්න දෙවැනි පාර්ශවය සමත් වෙනවා. මම නම් හිතන්නේ ඒ ඇයගේ දෙමාපියන් විය යුතුයි.

හද විල ඉපැදුණු කැකුළක් නොකලට
නටුවෙන් ගලවා දුරක යවා
මිහිලිය තෙත්කොට ගිලිහුණු කඳුළක්
සත් සමුදුරකට මුහුව ගියා
ඔබට උරුම වූ රිදුණු තැවුණු හද
එක්ටැම් මැඳුරක කවුළු අරා
රුවන් විමානෙන් පියඹා එනතුරු
පොපියන හදවත සිටියි බලා

හදවතේ ඇතිවුන ආදරය මල්ඵල ගන්වන්න කලින් ඇයව වෙන් කරල දුරකට යවනවා. ඒ නිසා ඔහුට හැඬුම් එනවා. ඒ හැඬුම් කොයිතරම්ද කියනවානම් මහ පොළොව තෙත් කරන්න තරම් පුමාණයක්. ඒවා මහ මුදුදට ගලාගෙන ගිහින් දැන් මුහුදට එක් වෙලා ගිහින්. පෙම්වතියට උරුම කම් කියාපු තමන්ගේ හිත දැන් හොඳටම රිදිලා අවසන්. එය එක්ටැම් මැදුරක හිරකරල තියලයි තියෙන්නේ. ඇයගේ අලුත් පෙම්වතාගේ රත්තරන් මාලිගාවෙන් පිටවෙලා කවදාම හරි ඇය එයි, ඇවිත් තමන්ගේ හිත ඒ එක්ටැම් මැදුරෙන් නිදහස් කරයි කියන සිතිවිල්ල පෙරදැරි කරගෙන ඔහු එක්ටැම් මැදුරේ කවුලුවකින් බලාගෙන ඉන්නවා. ඒ ඇය පිළිබඳ මතකයන් වලින් හා ඇය දකින්න තරම් නොඉවසිල්ලක් හිතේ පුරවගෙන.

මෙයට එක්වූ අපූර්ව සංගීතයක් මේ ගීතයේ අර්ථවත් උපමා ආදියත් නිසා මෙය ඉතිහාසයේ නිමැවුන අපූර්ව ගීතයක් විදිහට තවමත් විඳින්න පුළුවන්.

සඳකඩපහණක කැටයම් ඔපලා
පාවෙන දේදුනු ලැගුම් ගනී
කැළැතුණු රසයක පැන ආ බුබුළක්
අකුරු වැලක් දෙහදක ලියැවේ
යුගයෙන් යුගයට නොමියෙන දහමක
දිවියක පදනම මතුවෙද්දී
නොපෙනෙන ඈතක ඈ ගෙන යනවා
සියුමැලි කැකූළක් මැළවෙද්දී

දහසක් පෙති මත රහසක් කොඳුරා
තුඩින් තුඩට ගෙන යන බිංදු
ගව්වක් ඉහළක ගොනුකොට රඳවා
පොපියන දෙතොළක් එහි කැන්දූ
අහසක් ගුගුරා කළුවක් වපුරා
ඒ හා මුහුවන වැහි බිංදු
ඈ ගෙන යද්දී නටබුන් අතරෙක
තවෙකෙක් ඈ වෙත හද රැන්දූ

සඳකඩපහණක.......

හද විල ඉපැදුණු කැකුළක් නොකලට
නටුවෙන් ගලවා දුරක යවා
මිහිලිය තෙත්කොට ගිලිහුණු කඳුළක්
සත් සමුදුරකට මුහුව ගියා
ඔබට උරුම වූ රිදුණු තැවුණු හද
එක්ටැම් මැඳුරක කවුළු අරා
රුවන් විමානෙන් පියඹා එනතුරු
පොපියන හදවත සිටියි බලා.....//
සිටියි බලා.....

ගායනය : සුනිල් එදිරිසිංහ
පද රචනය : වොලී නානායක්කාර
සංගීතය : වික්ටර් රත්නායක

එදා වාගේ අදත් පොද වැස්ස වැටෙනවා

කාලෙකට පස්සේ ආයෙමත් අපූරු ගීතයක් ගැන ලියන්න හිතුවා. ඒ ප්‍රසන්න බංඩාර පද රචනා කල එච්. එම්. ජයවර්ධනයන් ගේ තනුව හා සංගීතයෙන් හැඩ කල සෝමතිලක ජයමහ විසින් ගායනා කරන "එදා වාගේ අදත් පොද වැස්ස වැටෙනවා" ගීතයයි. දැන් දැන් ගුවන් විදුලියේවත් ඇහෙන්නේ නැති තරමේ ගීතයක් වුනත් අපුූර්ව ගීතයක් ලෙද වින්දනය ලබන්න පුළුවන් ගීතයක්. විරහ වේදනාවෙන් පෙලෙන්නා වූ පෙම්වතෙකුගේ සිතිවිලි තමන්ගෙන් වෙන්ව ගිය පම්වතියට වෛර බඳින්නේ නැතිව විඳ දරා ගන්න දරන උත්සාහයක් ගීතයක් අයුරින් නිර්මාණය වී ඇත.

ගීතය ආරම්භ වන සංගීතය ගැන නොකියා ගීතය ගැන කතා කිරීම පලක් නැති බවයි මගේ වැටහීම. එයට හේතු වන්නේ මෙම ගීතය හරි හැටියට දැනෙන්න නම් ආරම්භක සංගීතයට සවන් දිය යුතුම වන්නේය. ගොම්මන් සන්ද්‍යාවක තනියම හිඳ ගෙන මේ සංගීතයට සවන් දුන්නේ නම් හෝ කලබලකාරී ඝෝෂාවෙන් මිදී සවන් දෙන්නේ නම් ඔබ මෙය මැනෙවින් වටහා ගනු ඇත. එය දුක් දොම්නස් මතක් කර දී ගීතය තුලට ප්‍රේක්‍ෂකයා ඇදගෙන යන්නේය.

එදා වාගේ අදත් පොද වැස්ස වැටෙනවා
මල් පිපුනු ගහ ගාව තවම ඉඩ තියෙනවා
නුඹ මගේ ලඟින් නැති අඩුව මට දැනෙනවා
මම තවම මට අහිමි මගෙ කවිය ලියනවා

පළමුකොටම ගීතය විසින් අප ඔහුගේ (පරාජිත පෙම්වතාගේ) අතීතයට රුගෙන යනවා. එදා මල් පිපී තිබුන ගහක් යට අත් අල්ලගෙන කුඩයක් යටට වෙලා තුරුලු වෙලා ඉද්දී වැටුනු පොද වැස්ස තාමත් වැටෙනවා. නමුත් ඒ ගහ ගාව ඔයාගේ ඉඩ දැන් හිස් වෙලා. ඔබ මගේ ලඟ නැති අඩුව එතැන ඉද්දී මට දැනෙනවා. නමුත් මම මට අයති නැති ඔයාට තවමත් ආදරය කරමින් ඒ තැනට වෙලා ඉන්නවා. තාමත් මගේ හින් ඔයාට ආදරය කරනවා. තමන් හැරගිය පෙම්වතියගේ මතකය් ඇති තැන් වලට යමින් ඇගේ මතකන් සමඟ ජීවත් වෙන පෙම්වතෙකු වුනත් ඇය සම්පූර්ණ වශයෙන් අහිමි වුන බව ඔහු දන්නවා. "මට අහිමි මගෙ කවිය මම තවම ලියනවා".

දුක පිරුණු මගේ හිත නුඹ හොඳට දන්නවා
හිත හදපු නුඹේ හඬ මගෙ සවන් සොයනවා
නුඹ නිසා පැමිණි දුක් පැණි රසයි සිතෙනවා
මම තවම මට අහිමි මගෙ කවිය ලියනවා

මම දුක්වුන හැටි, මගේ දුක කොයා තරම්ද කියන එක හොඳින්ම දන්නේ ඔබ. ඒ දුක් වෙලා ඉන්න කාලෙදි මගේ හිත හදපු හැටි මට මතක් වෙනවා. ඒ දවස් වල මගේ හිත හදන්න ඔබ කියපු වචන අද මගේ හිත හදන්න නැත්තේ ඇයි කියල මම විටින් විට සොයනවා. නමුත් නුඹ තමයි මේ දුකට හේතුව කියල මතක් වෙද්දී ඒ දුක තුල ඇති නුඹ නිසා ඒ දුක කමක් නැහැ කියල හිතෙනවා. ඒ තුල මම තාමත් ඔබට ආදරය කරමින් ඉන්නවා.

අනාගත වාලුකා කතර මැද තනිවෙලා
කෙසේ පා එසවමිද සා පවස විඳ දරා
පුර පසෙක නොවී නුඹ අව පසක සඳ වුනා
මම තවම මට අහිමි මගෙ කවිය ලියනවා

ඇය නොමැති අනාගතය වාලුකා කාන්තාරයක් වගේ කිසිදු ජීවයක් හෝ ජීවය පිළිබඳව අදහසක් නැහැ. වතුර ටිකක් වත් නැතිව කාන්තාරයකක ගමන් කරන්නේ කොහොමද? කොහොම මොනව කරන්න ද කියල හිතා ගන්න බැරිවයි මම ඉන්නේ. මගේ ජීවිතේ සුභ පැත්තට මාත් එක්ක නැතිව නුඹ වෙන කෙනෙකුගේ වෙලා ඈත් වෙලා ගිහින්. ආයේ නොඑන්න ගිය නුඹ නැතත් තාම මම මගේ හිතින් ඔබට ආදරය කරමින් ඉන්නවා.

විරහව තුල වෛරය වෙනුවට තනියම තම වේදනාව විඳින්න උත්සාහ කරන ප්‍රේමවන්තයෙක්. ඔහුගේ ජීවිතය තුල කිසිඳු බලාපොරොත්තුවක් නැතත් ඔහු හැරගිය පෙම්වතියට වෛර කරනවා වෙනුවට තමන්ගේ වේදනාවන් තමන් තුලම සඟවා ගනිමින් ජීවත් වෙනවා. අද බහුතරයක් පෙම්වතුන් කරන සහ කරගන්නා වූ විනාශයන්ට හොඳ පාඩමක් උදාහරණයක් දෙන්න පුවවන් විදිහේ ගීතයක් විදිහට මේ ගීතය හඳුන්වන්න පුළුවන්. මනා රසවින්දනයක් ඇති මෙවන් ගීත අද අහන්න නොලැබෙන්නේ ඇයි කියන එක නම් මම තාම දන්නේ නැහැ. නමුත් මේ ගීතය, සංගීතය හා හඬ තුලින් මවන්නනා වූ රසය නව ගීත අතර තියෙනවාද කියන එක තීරණය කිරෟම ඔබ සතුයි.

එදා වාගේ අදත් පොද වැස්ස වැටෙනවා
මල් පිපුනු ගහ ගාව තවම ඉඩ තියෙනවා
නුඹ මගේ ලඟින් නැති අඩුව මට දැනෙනවා
මම තවම මට අහිමි මගෙ කවිය ලියනවා

දුක පිරුණු මගේ හිත නුඹ හොඳට දන්නවා
හිත හදපු නුඹේ හඬ මගෙ සවන් සොයනවා
නුඹ නිසා පැමිණි දුක් පැණි රසයි සිතෙනවා
මම තවම මට අහිමි මගෙ කවිය ලියනවා

අනාගත වාලුකා කතර මැද තිනිවෙලා
කෙසේ පා එසවමිද සා පවස විඳ දරා
පුර පසෙක නොවී නුඹ අව පසක සඳ වුනා
මම තවම මට අහිමි මගෙ කවිය ලියනවා

එදා වාගේ අදත්.....

පද රදනය : ප්‍රසන්න බංඩාර
තනුව හා සංගීතය : එච්. එම්. ජයවර්ධන
ගායනය : සෝමතිලක ජයමහ

මගේ ගමන් බිමන් එකසිය නමවන කොටස - ඩෙල්ෆ්ට් දූපත සහ කැලෑ අශ්වයෝ

යාපනය අර්ධද්වීපයේ ඩෙල්ෆ්ට් දූපත වනාහි අපූර්ව ස්ථානයකි. වර්ග කිලෝමීටර 49.5ක් පමණ වූ මෙම භූමි ‍ප්‍රදේශය සම්පූර්ණෙයන්ම වාගේ සැදී තිබෙන්නේ හිරිගල් පාෂාන වලින් එසේත් නැතිනම් කොරල් වලින්. දිගින් කිලෝමීටර 8ක්ද පළලින් කිලෝමීටර 6ක්ද පමණ වනවා. අවට මුහුදු තීරයද නොගැඹුරු කොරල් පර වලින් පිරුණු මුහුදු තීරයක්. අතීතයේ මෙය නෙඩුන්තිව් ලෙස ව්‍යවහාර වූ බවත් පසුව පෘතුගීසි ආක්‍රමණයෙන් පසු ඩෙල්ෆ්ට් ලෙස භාවිතා වුන බවත් කියවෙනවා. අර්ධ ශුෂ්ක නිවර්තන කලාපීය දේශගුණයකට හිමිකම් කියන මෙම දූපතේ වාර්ෂික වර්ෂාපතනය 500-700mm පමණ වන අතර උපරිමය අප්‍රේල් - නොවැම්බර් කාලයේදී වෙනවා. Equus caballus යන විද්‍යාත්මක නාමයෙන් හැඳින්වෙන ඩෙල්ෆ්ට් අශ්වයින් ලංකාවේ ස්වභාවිකව ඇති එකම ස්ථානය ලෙස හැඳින්වෙන්නේ මෙම දූපතයි. මෙහි දැනට අශ්වයින් 500කට ආසන්න ප්‍රමාණයක් සිටින බව ගණන් බලා තිබෙනවා. 
 
මේ දූපත බලන්න යන්න සූදානම් වෙද්දීම සාමාජිකයින් 15ක් විතර හිටියා වුනත් අවසානයේ ගමන පිටත් වුනේ සාමාජිකයින් 7 දෙනෙකුගෙන්. ලංකාවේ විවිධ ප්‍රදේශ වල ඉන්න මේ සාමාජිකයින් හැමදෙනාම එකතු වෙන්නේ CPC නමින් හැඳින්වෙන ඡායාරූප සමාජය හරහා. ප්‍රධාන වශයෙන් අශ්වන්ව ඡායාරූපගත කරන්න වගේම කුරුල්ලන් ඡායාරූපගත කිරීම කරගත් අපි 30 උදේ පාන්දර යාපනය ප්‍රධාන බස් නැවතුම්පල ලඟදී එකතු වුනා. එතැන ඉඳන් අපේ ගමන පහසු කරන්න වාහනයක් ගත්තා.
 
 
එතැනින් උදේ කෑම ටිකකුත් පාර්සල් කරගත්ත අපි අරාලි වෙත පිටත් වුනා. ඒ ඒ අවට කුරුල්ලන් ගැවසෙන් තැන් වල පින්තූර ගන්න අතරතුරදීමයි. එතැනින් කයිට්ස් හරහා පුන්කුඩතිව් වලටත් පැමිණියා. ඒ අතරදී තල් රා ටිකකුත් හොයාගෙන ගියේ මාගේ මිතුරන්ට ඒ රසයත් විඳීමේ ආසාව තිබුන නිසාමයි. දවල් කෑම ටික පාර්සල් විදිහට අප මිතුරු නාවික හමුදාවේ සේවයේ නියුතු විජිත අයියාගේ හිතවත් කමින් ශ්‍රි. ලං. නා. නෞ. කංචදේව (කයිට්ස්) කඳවුරෙන් ලබා ගත්තු අපි කුරිකච්චුවාන් ජැටියට ආවේ දවල් පිටවෙන මුල්ම බෝට්ටුවෙන් ඩෙල්ෆ්ට් දූපතට යන්න හිතාගෙන. මේ ජැටියෙන් ඩෙල්ෆ්ට් වලට උදේ වරුවේ බෝට්ටු දෙකකුත් සවස් වරුවට බෝට්ටු දෙකකුත් ප්‍රාදේශීය සභාවෙන් යොදවලා තියෙනවා. මීට අමතරව අවසරලත් පෞද්ගලික බෝට්ටු කීපයකුත් තියෙනවා. නාගදීපය වන්දනා කරන්න යන අයටත් බෝට්ටු පිටත්වෙන්නේ මේ ජැටියෙන්ම තමයි. සවස 1.30 වන තුරු කාලය තිබුන නිසාවෙන් අපි දවල් කෑම කාලම බෝට්ටුවට ගොඩ වෙන්න තීරණය කලා. 
 
 
 
 
ඩෙල්ෆ්ට් දූපතේ ඉතිහාසය අවුරුදු 2000ක් විතර පැරණි බව තමයි ඉතිහාසයේ කියවෙන්නේ. ඒ සඳහා දූපතේ තිබෙන චෛත්‍ය නටඹුන් සාක්‍ෂි දරන බව තමයි අහන්න ලැබුනේ. ඉතිහාසයේදී සංඝමිත්තා තෙරණිය ශ්‍රී මහා බෝධීන් වහන්සේ වැඩමවන අතරතුරදී ඩෙල්ෆ්ට් වල විවේක ගත් බවත් එය සිහි වීමට එම චෛත්‍ය නිර්මාණය කල බවත් ඉතිහාසයේ කියැවෙනවා. පසුව පෘතුගීසි කාලයේදී නිමැවුන බලකොටුවක්ද ඕලන්ද සම්භවය ඇති නිර්මාණ කීපයක නටඹුන්ද ඩෙල්ෆ්ට් දූපත වටා පිහිටා තිබෙනවා. මීට අමතරව කූවීන්ස් ටවර්, ආදම්ගේ අඩිය, ලන්දේසි බලකොටුව, පරෙවි තැපැල් කුලුණ, බැයෝබැබ් ගස බලන්න පුළුවන්. නමුත් මේ සියල්ල අපිට නම් බලන්න වුනේ නැහැ. මොකද අපි ගියේ මේ දේවල් බලන්න පිළිවෙළින් යනවාට වඩා කුරුල්ලන් හා කැලෑ අශ්වයන් ඡායාරූප ගත කරන්න වීම නිසා. 
මේ දේවල් කොහොම වුනත් පළමු දවසේ හවස් වරුව අපි ගත කලේ දූපතේ දකුණු පැත්තේ ඉන්න පෝනියන් එහෙමත් නැතිනම් කැලෑ අශ්වයින්ගේ පින්තූර ගන්න. ඒ යන අතරතුරදී ලියලන ගල හා කූවීන්ස් ටවර් බලාගෙන යන්නත් අමතර කලේ නැහැ. ලියලන ගල යනු ලියලා වැඩෙනවා යැයි ගම් වැසියනගේ විශ්වාසයේ ලවතින කොරල් වලින් සැදුනු ස්ථානයකි. විද්‍යාත්මකව ජලයේ ජීවත් වන පොල්ප් (polyp) නමින් හැඳින්වෙන සත්වයා තම ශරීරය වටා ස්‍රාවය කරගන්නා වූ කුල්සියම් කාලනේට් නිසා සෑදෙන හුණුගල් ජලයෙන් ඉහල වියළි ප්‍රදේශයක වර්ධනය වීමේ කිසිඳු හැකියාවක් නැහැ. නමුත් ලම් වැසියන්ගේ වන්දනාමානයට ලක්වන ස්ථානයක් බවට පත්වුන මෙම ස්ථානය නම් දරන්නේ ලියලන ගල වශයෙනුයි.

දැන් නම් ගොඩක් කැලෑ අශ්වයින්ගේ බෙල්ලේ ලණු දකින්න පුළුවන් වගේම ශරීරයේ හණ ගැසූ ලකුණු දකින්න පුළුවන්. දැන ගැනීමට ලැබුනු අන්දමින් නම් දැන් විවිධ පුද්ගල කණ්ඩායම් විසින් කැලෑ අශ්වයින් අල්ලා හණ ගැසීම සිදු කරනු ලබනවා. හවස් වරුවේ කැලෑ අශ්වයන්ගේ ඡායාරූප ගන්න හිතුවා වුනත් ඒ සඳහා වඩා වැඩි කාලයක් ගත වුනා. ඒකට හේතුව වුනේ අපි නොසිතුව විදිහට අප මිතරකු සතු ඩ්‍රෝනයට බියවී කැලෑ අශ්වයින් පැන දිවීමයි.
කෙසේ වෙතත් කටු සහිත තණබිමේ පෙරලෙමින් හිටි අපි නෑම සඳහා තෝරා ගත්තේ මුහුද. සඳ එළියේ නොගැඹුරු මුහුදේ ගිලෙමින් සිටි අපිට කාලය ගතවන බව නොදැදෙන තරම් වුනා. සියලු වේදනාවන් පහවෙන තුරු දියේ ගිළෙමින් සිටි අපි ගෙඩට ආවේ දීර්ඝ දවසක් ඉදිරියේ තිබෙන බව මතක් වුන විටදීයි. මුහුද ලඟම තිබුන ලිඳකින් ඉතිරිය නා ගත්තු අපිට ලවණ අධික ජලයෙන් නෑම නිසා දෝ අමුත්තක් නාදනුනාම නොවෙයි. මේ සියල්ල අවසානයේ අප රාත්‍රී නවාතැන වුන කන්දයියා ගේ නිවස වෙත එද්දී හොඳින් අඳුරු වැටිලා තිබුනා. එදින රාත්‍රී අහාරය ශ්‍රී. ලං. නා. නෞ. වසභ (ඩෙල්ෆ්ට්) කඳවුරෙන් ලබා ගන්න නාවික හමුදාවේ සේවයේ නියුතු මා මිත්‍ර චාමර ගේ හිතවත්කම උපකාරී වුනා.
දෙවැනි දවස ආරම්භ වන්නේ උදෑසන හිරැ එළිය සමඟ ක්‍රියාකාරී වන කැලෑ අශ්වයන්ගේ ක්‍රියාකාරකම් පින්තූර ගන්න සූදානම් වීමෙනුයි. කන්දයියා සමඟ වාහනයෙන් දූපතේ දකුණු පැත්තට ගිය අපි වාහනය නැවත හරවා යවනු ලැබුවා. ඒ අපිට නිදහසේ ඡායාරූප ගනිමින් දූපතේ ඇවිදින්නත් ඒ කාලයේ කන්දයියාට තවත් නඩයක් දූපත වටා රැගෙන යාමේ පොරොන්දුවක් තිබුන නිසාවෙනුත්ය. සෑහෙන දුරක් ඇවිද්දාට පසු දූපතෙන් කුරුම්මබා ටිකක් බාගෙන බිව්ව අපි හුණු ගල් කුට්ටි එකිනෙක තබමින් වෙන්කල භූමි හරහා ඇදෙන්නට වුනා. ඒ අතර කලකට ඉන්දියාව පෙනෙන දිශාවේ වූ ශ්‍රී. ලං. නා. නෞ. වසභ අනුඛණ්ඩයක් වූ තොට්ටක්කාඩු නාවික මුරපොලේ හිත මිතුරන්ගෙන් තේ පැන් සංග්‍රහයකුත් භුක්ති විඳගෙනම අපි නැවත දූපතේ ඇවිදින්න පටන් ගත්තා. දූපත වටා පැය ගනනක් කිලෝමීටර 10ක් පමණ ඇවිද්ද අපි නැවත කන්දයියාට කතා කලේ සම්පූර්ණ වශයෙන් අප සතු ජලය අවසන් වුන නිසාත් තවදුරටත් ගිණිගහන අවුවේ ඇවිදීමෙන් අපගේ එක් අරමුණකුදු ඉටු නොවන නිසාවෙනි. කන්දයියා පැමිණි පසු වාහනයෙන් ලන්දේසි බලකොටුව නැරඹූ අප දිවා ආහාරය රැගෙන නැවත කන්දයියාගේ නිවසට පැමිණියා. 
දවල් ආහාරය පාර්සල් විදිහට ලබාගත්තු අපි සවස 2.30 ට පිටත් වන බෝට්ටුවෙන් යාපනයට යන්න හිතාගෙන ආවත් ඒ වෙද්දීත් බෝට්ටුවට උපරිම මිනිසුන් ප්‍රමාණය පිරිලා හිටි නිසා අපි කණගාටුවෙන් වුනත් 4.30ට පිටත්වන බෝට්ටුවෙන් එන්න තීරණය කලා. නාල දිවා ආහාරයත් අරගෙන සවස බොට්ටුවෙන් කුරිකට්ටුවාන් වලටත් එතැනින් යාපනයටත් එද්දී සවස 6.30 වෙලා. එතැනින් වෙන්වුන අපි කීපදෙනක් දුම්රියෙනුත් අනිත් අය බස් රථ වලිනුත් නැවත නිවෙස් බලා පිටත් වුනා.

කෝච්චියයි මමයි...


ලංකාවේ කෝච්චියක් යන ඕනම තැනක කෙනෙක් රැකියාවට යන්න හොඳම තේරීම කරගෙන තියෙන්නේ කෝච්චිය තමයි. බස් වලින් ගිහින් වාහන තදබද අස්සේ යන එකයි බස් සිංදු ටික දැම්මාම කණක් ඇහිල යන්න බැරි එකයි සැලකුවාම පුංචි කාලේ ඉඳන්ම කෝච්චියේ යන එක මාරම ජොලි වැඩක්. ඉස්සර කොලඹ එනවා කියන්නේ හෙනම ට්‍රිප් එකක්. කෝචිචයේ යන අපිට තිබුන එකම ට්‍රිප් එක වුනේ කොලඹ යන එක. ඉතින් අම්මල කොළඹ යමු කිව්වාම අපි මුලින්ම හොයන්නේ පත්තරයක්. ඒ වෙන මොකකටවත් නෙවෙයි. පත්තරේ පුංචි පුංචි කෑලි කඩාගෙන ඒක පරි‍ස්සමට මල්ලක දා ගන්නවා. නැතින්ම කලිසම් සාක්කු දෙකම පුරව ගන්නවා. කොහොම හරි කෝච්චියේ ජනේලයක් අයිනට සෙට් වෙලා කොල කෑලි ටික එකින් එක හුල‍‍ඟේ පා කරල යවන ටික තමා ‍ජොලිම ටික. ගිය වැඩේ කොහොම වුනත් ආයේ එද්දී ජනේලේ අයිනේ හම්බෙයිද කියල හිතන එක තමා ඊලඟට කරන්නේ.

ඇයි ඒ විතරක් යැ. ඒක ඔෆිස් යන උන් යන කෝච්චියක් නම් පැත්තකින් කාඩ් සෙල්ලන් කරන උන් ටිකකුයි තව පැත්තකින් සිංදු කියන සෙට් එකකුයි ඉන්නවා. උන් දාන වැඩ කෑලි ටික බලාගෙන ඉන්නේ මැජික් කාරයො ටිකක් දිහා බලන් ඉන්න වගේ. මග යන වඩේ කාරයෙක්ගෙන් වඩේ ටිකකුත් කෑවේ නැත්තම් නින්ද යන්නෙත් නෑ එදාට. ඒ කාලේ හරිම සුන්දරයි. හැබැයි ඉතින් කාලයක් ඉගෙනීම් එක්ක ඉඳලා ආයෙමත් කෝච්චියේ යන්න සෙට් වෙද්දී හරිම පුදුමයි. ඒ ඒ අතීතයේ කිසි දෙයක් දැන් නැති නිසා.

දැන් දැන් තියෙන්නේ හරිම පුදුම ලෝකයක්. කෝච්චියේ තැන තැන ඉන්න කීප දෙනෙක් විතරක් කතා කර කර යනවා. බොහෝමයක් අය ෆෝන් එකට ඉයර්ෆෝන් ගහගෙන බෙල්ල කඩාගෙන බුදි. තව ටික දෙනෙක් ෆෝන් එකට බෙල්ල දික්කරගෙන මොනා හරි බලනවා. බොහෝමයක් වෙලාවට ඒ ෆිල්ම් එකක්. නැත්තම් යූ ටියුබ් එකේ මියුසික් වීඩියෝ එකක්. බොහෝමයක් වෙලාවට කතා කරන මාතෘකා වුනත් හරි අසාර්ථක සාකච්ඡා කියලයි මට හිතෙන්නේ. තරුණයින් පිරිසක් නම් ඉන්නේ බොහෝමයක් වෙලාවන් වලදී අසභ්‍ය වචන ගොඩකුත් සම්ප්‍රප්පලාප වලිනුත් ඒ කතාබහ පිරෙනවා. ලස්සන ගෑනු ලමයි ටිකක් ඉන්නවා නම් උන්ට ඇහුනද දන්නේ නෑ කියල බල බල ව්‍යංගාර්ථයෙන් කුණුහරිප කියන එක තමා කරන්නේ. කෙල්ලෙක්ව වචන වලින් අපහසුතාවයට පත් කරන එක දැන් ප්‍රධාන කාර්යයක් ව‍ගේ වෙලා.

කෝච්චියේ කොටස් කොටස් එක එක පිරිස් වල අයිතිය වෙන් වෙලා වගෙයි. ඒ තැන් වල වෙන කෙනෙක් හිටියොත් එදාට රැවුම් ගෙරවුම් විතරයි. ඒ විතරක්ද තම “කල්ලිය” යන තැනට වෙ‍න කෙනෙක් ආවොත් හරි එතැනට අලුතින් හෝ පැරණි කෙනෙක් තමාගේ “අනුගාමික” කල්ලි සාමාජිකයෙකුට විහිලුවක්වත් කලොත් එදා ඉඳන් වැඩේ හබක්. උන්දෑ එතැනින් යනකම් නොයෙකුත් නොරිස්සුම් පුකාශ කරනවා. ඒ විතරක්ද සෙට් එකේ එක්කෙනෙක් ප්‍රෙග්නන්ට් වුනොත් එහෙම එයාව වහාම වෙන තැනකට යොමු කරවනවා. ඇයි ඉතින් එහෙම නොවුනොත් මාරුවට වාඩි වෙන්න බැරි වෙනවානේ. හැබැයි ඉතින් ලමයා හම්බෙලා ආයේ වැඩට යද්දී එයා ආයෙත් පරණ සෙට් එකට එනවා.

කලුතර බෝධිය ලං වෙද්දී නින්දෙන් ඇහැරිලා පස්ස ටිකක් උස්සල වඳිනවා වුනත් වයසක කෙනෙක් වෙනුවෙන් හෝ වෙනයම් ආබාධිතයෙන් වෙනුවෙන් නම් ඔවුන් නැගිටින්නේ නෑ. ඒ විතරක්යැ තමන්ට කලින් නැගපු කෙනෙක් තාවකාලිකව සීට් එක දුන්නාම ආයේ එයාට දෙනවා වෙනුවට තමන්ගේ “කල්ලියට” ඒ සීට් එක නතු කරගන්නත් මේ කෝචිචි කල්ලි වලට තියෙන්නේ මාරම දක්‍ෂතාවයක්.

ලඟදී වුන සිද්ධියකුත් මේකට ලියු‍වේ නැතිනම් වැඩක් නෑ කියල හිතෙනවා. ජාති වාදය නොවුනත් මේ සිදුවීම ලිවිය යුතුමයි. කවුරුත් දන්න ගර්භනී මාතාවන් සඳහා වෙන් කල ආසනයේ මුස්ලිම් කාන්තාවක් වාඩි වෙලා ඉන්නවා. පොඩි දරුවෙක් වඩා ගත්තු අම්ම කෙනෙක් ආව නිසා ඒ සීට් එක දෙන්න කියන එක වටේ කවුරුත් කිව්වා. ම හිටි තැනට ඒ කාන්තාවගේ මුහුණ පෙනෙන නිසා මම වඩා හොඳින් බැලුවා. බෙල්ල පහත් කරගෙන නිදි වගේ පෙන්නුවා වුනත් ඇයගේ මුහුණේ ඉරියව් හා ඇස් ඇරගෙන කේන්තිය හා නෙරිස්සුම් ප්‍රකාශණය මට හොඳින්ම පෙනුනා. නමුත් ඇයට තට්ටු කරමින් කතා කල කිසිවෙකුටත් ඇය ප්‍රතිචාර දැක්වූයේ නැහැ. එතැනම නිදා සිටි වෙනත් පුද්ගලයෙක් තම ආසනය මේ මටට දුන්නා. හැමදාමත් එම ආසනයේ යන ගර්භනී මවක් ඊලඟ නැවතුමෙන් කෝච්චියට ගොඩ වුනා. ඇය කවදත් යන කෙනෙකු නිසා මේ ආසනය ඇය වෙනුවෙන් වෙන් වූවක් වගේ. ඇය වෙනුවෙනුත් මේ ආසනයේ හිටි කාන්තාව නම් නැගිට්ටේ නැහැ. නමුත් වට පිටාවේ සිටි අයගේ කෑ ගැහිල්ල හා තට්ටු කිරීම් නිසා ඇයට නැගිටින්න සිදු වුනා. ඒ නැගිටින වෙලාව වෙනකම්ම ඇගේ මුහුණේ ඉරියව් වල තිබුන කෝපය හා නොරිස්සුම නිසා මට ඇති වුන පිලිකුල කියා ගන්න බැරි තරම්. මොකද ඒ වයස අනුව ඇයත් මවක් විය යුතු නිසා. මෙය එක් සිද්ධියක් පමණයි.

කෙසේ හෝ වේවා විවිධාකාරයේ පුද්ගලයින් යන එන මේ කෝච්චියට ගොඩ වෙලා කීප දවසක් හොඳ අවධානයෙන් ගියොත් ඒ ඒ තැන් වල යන අයගේ පැටිකිරිය ගැන අනිත් තැන් වල යන අය කියන දේවල් අහගන්න පුළුවන් වෙයි. ඒ කාලේ කෝච්චියේ යන්න ආස වුන කිසි දෙයක් දැන් කෝච්චියේ නැති වුනත් ලේසියය, රස්තියාදුවක් නැතිකම් හා කන්කරච්චලයක් නැතිව යන්න ලැබෙන එක නිසා තාමත් ඇස් කන් පියාගෙන කෝච්චියේ යන මම වගේ උනුත් මේ කෝච්චියේ නැතිවාම නොවෙයි. විවිධ තැන් වල වැඩ කරන අය ඉන්න නිසා ‍හොඳ සමාජ දැනුමක් හා සම්බන්ධතා ‍ගොඩ නඟාගන්නත් දුම්රිය වඩා හොඳයි.